BÜYÜYORUZ - H. SAYIM ÖZSELİMOĞLU

31 Ağustos 2021 Salı

Türkiye ekonomisi büyüyor. Temmuz ve ağustos ayı için bazı verilerde de üçüncü çeyrekte üretim artışının yüksek olacağı belirtiliyor. 
Üretim artışının yüksek gelmeye devam etmesinin iyi tarafları kadar kötü yönleri de var. Siyasilerin para politikasını yüksek enflasyona rağmen üretime yönlendirdikleri bir gerçek. Bu yeni krediler ve teşvikler ile oluyor. 
Şimdi biz büyüme oranı yüzde 7 geldi diye seviniyoruz. Sevinenler haklıdır. Büyüyoruz aşırı üretiyoruz. Peki, çalışanların ücretleri düşük kaldığı için eldeki ürünler satılamaz duruma düşerse ne olacak? Üretim bacağı iyi güzelde, tüketicinin gücü olmazsa bu malları kim alacak? Siz tüketicinin aldığı maaşları erittiniz. Toplu sözleşmelerde, “çalışanlarımızı enflasyona ezdirmeyeceğiz” deniliyor. Zam oranı açıklanıyor yüzde 5. Bu maaşlarla kusura bakmayın, çalışanlar tüketim yapmakta zorlanacaktır.  Bu stokları arttırır. Yurt dışına ihracat yapamaz isen kriz baş gösterir, fiyatların düşmesi beklenir. Üretim aşırı büyüdü, talep olmadı. İşte buda duvara toslamakla eş anlamlıdır.
Bu defada kredi alıp büyüyen şirketler maliyeti altında ürün satma yolunu seçerse borçlarını ödeyemez. Şişkinlik sorunu kolay kolay çözülmedikçe firmaların borsadaki değerleri de büyük çapta düşer. Her gün maliyetlere (Elektrik, gaz, benzin, demir, gıda vb) ürünlere zam yaparsanız firmalar ezilir. Ekonomik politikaların dengesizliği, doğal afetler, covid19, göçmen sorunu derken işletmeler yanlış stratejiler ile eldeki varlıklarından olabilir. Bu nedenle geçen hafta yazın sonu sonbahar demiştim. Bankalardaki idari takipteki kredilerin hacmi yükseliyor. Bu kapitalist ekonomik modelinin bir duvara çarpma tablosudur. Burada devletin doğru kararlar ile piyasaya müdahalesi gerekir. Devletlerarası anlaşmalar yaparak, şirketlerin mallarının yurt dışında iyi bir imaj çizilerek satılmasına katkı sağlanmalıdır. Bunun dışında birde istihdam sağlayan firmaların borçlarını ötelemek içinde girişimlerde bulunulabilir.
Ekonomik piyasalara bakacak olursak, ABD Merkez bankası varlık alımlarını kısacağını beyan edince, dolar endeksi geriledi. Bu doların düşme eğilimi demektir. Yurt içinde bir olumsuzluk gelmediği sürece dolar 8300-8500 Tl civarında mola vermiş olabilir. Altının onsu ise karışık piyasada dalgalanıyor. BİST100 diğer ülkelere baktığında gerileme gösterebilir. Kripto para ise her geçen gün iştahlı firmaların bizde işlem yapacağız açıklamaları ile yoluna devam ediyor.
Bu hafta 30 Ağustos Zafer Bayramı kutlamaları ile geçecek, Her kesin “TAM BAĞIMSIZ” ülke şiarı etrafında bayramlarını kutlarım…




Görüşlerinizi Bildirin

UYARI: Küfür, hakaret, rencide edici cümleler veya imalar, inançlara saldırı içeren, imla kuralları ile yazılmamış, Türkçe karakter kullanılmayan ve büyük harflerle yazılmış yorumlar onaylanmamaktadır.

YAZARIN DİĞER YAZILARI